Kuran’da İki Meryem Karıştırılıyor Mu?

Hayır, kesinlikle karıştırılmamaktadır. Oryantalistlerin ve Kur’an karşıtlarının ‘Kur’an, Hz. Musa’nın kız kardeşi Meryem (M.Ö. 1300’ler) ile Hz. İsa’nın annesi Meryem’i (1. Yüzyıl) birbirine karıştırarak 1300 yıllık bir tarih hatası yapmıştır’ şeklindeki iddiaları, Sami dillerinin (Arapça/İbranice) sosyolojik yapısını bilmemekten kaynaklanır. Kur’an’da Hz. Meryem’e ‘Ey Harun’un kız kardeşi’ (Meryem Suresi 28) ve ‘İmran kızı Meryem’ (Tahrim Suresi 12) denilmesinin altındaki tarihi ve tefsir gerçekleri şunlardır:

1. Bizzat Peygamber Efendimiz’in Verdiği Cevap (Sahih Müslim Hadisi)

Bu itiraz yeni değildir, bizzat Asr-ı Saadet döneminde Hristiyanlar tarafından yapılmış ve Peygamberimiz tarafından cevaplanmıştır. Sahabe Muğîre bin Şu’be (r.a.) şöyle anlatır: ‘Necran’a (Hristiyan bölgesine) gittiğimde bana dediler ki: Siz Kur’an’da Meryem’e «Ey Harun’un kız kardeşi» diyorsunuz, oysa Musa ile İsa arasında yüzyıllar vardır! Ben buna cevap veremedim. Medine’ye dönüp durumu Peygamber Efendimiz’e (s.a.v.) sorduğumda bana şu cevabı verdi: «Onlara söyleseydin ya! Eski insanlar, kendilerinden önce yaşamış olan peygamberlerinin ve salih/iyi kimselerin isimleriyle isimlendiriliyor (onlara nispet ediliyorlardı).»’ (Müslim, Âdâb, 9).

2. ‘Kardeş’ (Uht) ve ‘Kız/Oğul’ (İbn/Bint) Kelimelerinin Soy Bildirmesi

Arapça ve İbranice gibi Sâmî dillerinde ‘kardeş’, ‘oğul’ veya ‘kız’ kelimeleri sadece biyolojik (anne-babadan) kardeşliği ifade etmez; aynı zamanda ‘soyundan gelmeyi, o kabileye ait olmayı veya o kişinin ahlakına/yoluna benzemeyi’ ifade eden bir dilbilgisi kuralıdır (mecaz-ı mürsel). Nitekim Kur’an’da Hz. Hud, Âd kavminin ‘kardeşi’; Hz. Salih, Semud kavminin ‘kardeşi’ olarak anılır. Hz. Meryem, Hz. Harun’un (Levioğulları) soyundan gelen, dinine çok bağlı ve tapınağa (Mescid-i Aksa’ya) adanmış bir ailedendi. ‘Ey Harun’un kız kardeşi’ denilmesi, ‘Ey o şerefli ve dindar Harun soyunun kızı, sen tapınak soyundansın, zina gibi bir günahı nasıl işlersin!’ anlamında bir hitaptır.

3. Hristiyanların Kendi Kitabındaki (İncil’deki) Benzer Kullanım

Kur’an’a bu yönde itiraz eden Hristiyanların kendi kitapları (İncil), bu isimlendirme geleneğini bizzat doğrular. İncil’de (Luka 1:5 bölümünde) Vaftizci Yahya’nın annesi (Hz. Meryem’in teyzesi) olan Elizabet’ten bahsedilirken şu ifade geçer: ‘…Karısı Harun’un kızlarındandı ve adı Elizabet’ti.’ Elizabet ile Harun (a.s.) arasında 1300 yıl vardır, ancak İncil onu ‘Harun’un kızı’ olarak tanıtır çünkü o soydan gelmektedir. Yine Yeni Ahit’te Hz. İsa’ya defalarca ‘Ey Davud’un Oğlu’ diye hitap edilir (Matta 15:22). İsa (a.s.) ile Davud (a.s.) arasında bin yıl vardır. İncil ‘Harun’un kızı’ veya ‘Davud’un oğlu’ derken biyolojik babalığı değil soyu kastettiği gibi, Kur’an da ‘Harun’un kız kardeşi’ derken Harun’un soyunu (Levilileri) ve o ahlaki çizgiyi kastetmektedir.

4. Kur’an’ın Kendi İçindeki Kronoloji Kusursuzluğu

Kur’an’ın Hz. Musa ile Hz. İsa’yı aynı dönemde zannetmesi mantıken de imkansızdır. Çünkü Kur’an birçok ayetinde kronolojiyi kusursuz verir. Mâide Suresi 46. ayette: ‘O peygamberlerin izleri sıra, Meryem oğlu İsa’yı gönderdik’ der. Kur’an; Musa’dan sonra Davud’un, Süleyman’ın, Zekeriya’nın geldiğini detaylıca anlatır. Hatta Meryem’in bakımını üstlenen kişinin bizzat Hz. Zekeriya olduğunu yazar (Âl-i İmrân 37). Arada onlarca peygamber sayan bir kitabın, Meryem’i Musa dönemiyle karıştırması ihtimal dahilinde değildir.

Yazıda bir hata mı gördün? Bize bildir