Ehl-i Sünnet Nedir? Temel Prensipleri Nelerdir?
Ehl-i Sünnet ve’l-Cemaat; İslam kelamında ve fıkhında, inanç ve ibadet konularında Hz. Muhammed’in (s.a.v.) ve ashabının (sahabelerin) yolunu (sünnetini) tavizsiz bir şekilde takip eden, İslam ümmetinin büyük çoğunluğunu oluşturan ana omurgadır (ana akımdır). Mutezile, Şia veya Haricilik gibi uç fırkalardan ayrılan mutlak teolojik prensipleri şunlardır:
- Büyük Günah Meselesi: Hariciler ‘Büyük günah işleyen (örneğin içki içen) kâfirdir, cehennemliktir’ derken, Ehl-i Sünnet mutlak bir ayrım yapar: ‘Günah işleyen dinden çıkmaz, fâsık (günahkar mümin) olur. Eğer günahı helal (meşru) saymıyorsa, kalbinde iman olduğu sürece dinden çıkmaz, cezası bitince cennete girer.’
- Kader ve İrade Dengesi: Mutezile mezhebi ‘Kader yoktur, insan fiilini tamamen kendisi yaratır’ derken; Ehl-i Sünnet, Külli ve Cüzi irade dengesini kurarak: ‘Fiili yaratan Allah’tır, o fiili seçen ve işleyen (kesb eden) insandır’ prensibini savunur.
- Sahabeye Hürmet: Şia (Şiilik) fırkası siyasi nedenlerle Hz. Ebu Bekir, Hz. Ömer ve Hz. Osman başta olmak üzere sahabelerin birçoğunu reddederken; Ehl-i Sünnet, aralarındaki tarihi/siyasi savaşlara rağmen tüm sahabeleri gökteki yıldızlar gibi kabul eder, onlara sövmeyi haram sayar ve Hulefa-yi Raşidin’in (Dört Halife) sırasını aynen tasdik eder.
- Aklın ve Vahyin Sınırı: Aklı vahyin üstüne çıkaran Mutezile’ye karşı Ehl-i Sünnet; aklın dini anlamak için şart olduğunu, ancak vahyin (Kur’an ve Sünnet’in) her zaman akıldan üstün ve belirleyici olduğunu mutlak olarak kabul eder.
Yazıda bir hata mı gördün? Bize bildir
